Kajetan Sosnowski

(1913 - 1987)

Kajetan Sosnowski

Biografia

W latach 1934-1939 studiował w warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych pod kierunkiem Tadeusza Pruszkowskiego i Władysława Jastrzębskiego. Zajmował się malarstwem, grafiką i ilustracją. Pierwsze prace artysty powstały w okresie socrealizmu, przedstawiały wówczas sceny figuratywne, dalekie jeszcze od charakterystycznego stylu malarza.
   Artysta po II wojnie działał społecznie, będąc aktywnym organizatorem życia artystycznego. Założył szkoły dla przyszłych plastyków w Siedlcach i Łodzi m.in. łódzki oddział ZPAP. W latach 50 XX współtworzył Grupę 55. Uczestniczył w różnorodnych przedsięwzięciach artystycznych m.in w organizacji Biennale Form Przestrzennych w Elblągu. Dość szybko rozpoczął w swej twórczości proces dematerializacji przedmiotu. Pod koniec lat 50 XX posługiwał się już formami abstrakcyjnymi, powstał wówczas cykl bezprzedmiotowych Obrazów białych, w latach 1961-1962 redukując coraz bardziej środki wyrazu stworzył pierwsze Obrazy puste. Były one rozświetlone poprzez „wewnętrzne światło”, które to zagadnienie będzie kontynuować. W II połowie lat 60 rozpoczął eksperymenty wywoływania doznań powidokowych, opierając się na optycznym rozkładzie widma spektralnego. Te cykle stały się dla malarza punktem wyjścia dla cyklu Poliptyków.

   W powstających kolejno pracach, rozważał kolejne problemy z zakresu nauk ścisłych. Cykl Metalepseis, rozpoczęty w 1972 roku, opierał się na doświadczeniach chemicznych, farbę zamienił na krzemian chlorku kobaltu. Dzięki temu zabiegowi w zależności od wilgotności powietrza zmieniała się barwa obrazu, dając niezwykłe wizualne efekty. Od 1976 roku Kajetan Sosnowski zaczął tworzyć serię prac, w których zrezygnował z barwnika, cykl tych prac nazwany Katalipomena (z języka greckiego) był nową wizją artystyczną malarza. Proces ich tworzenia był inny niż tradycyjne malarstwo. Szare płótno było pocięte i pozszywane przez artystę, następnie naciągnięte na blejtram. Te monochromatyczne kompozycje z surowego lnu, nawiązywały do prac ekologicznych, obrazując łączność sztuki z naturą. W późniejszych latach stosował kolor, były to jednak kolory nadane przemysłowo. Rozstrzygnięcia i poszukiwania w kompozycjach złożonych z pozszywanych kawałków płótna rozwijał do końca życia tworząc serię obrazów z cyklu Układy równowartościowe.
Artysta nieustannie eksperymentował, nie tylko w zakresie dwuwymiarowości obrazu. Interesowało go zagadnienie trójwymiarowości, poszukiwał rozwiązań jednocześnie dla rzeźby i malarstwa w kompozycji przestrzennych.

   W roku 1969 artysta otrzymał Nagrodę Krytyki Artystycznej im. Cypriana Kamila Norwida. Obszerną pracę na temat tego wybitnego artysty napisała Bożena Kowalska - "Kajetan Sosnowski - malarz niewidzialnych snów".